|Thursday, December 13, 2018
Bρίσκεστε: Home » Featured » Η ηλιακή ακτινοβολία είναι αθροιστική!

Η ηλιακή ακτινοβολία είναι αθροιστική! 

Η ηλιακή ακτινοβολία είναι αθροιστική
Ο  ήλιος έχει πολλές ευεργετικές ιδιότητες τόσο στην σωματική μας ανάπτυξη, όσο και στην ψυχική μας ευεξία. Πάντα πρέπει να θυμόμαστε όχι μόνο τα οφέλη του ήλιου, αλλά και τους κινδύνους που υπάρχουν από την υπερβολική και χωρίς προφυλάξεις έκθεση στην  ηλιακή ακτινοβολία.
 
Η ηλιακή ακτινοβολία είναι αθροιστική (δηλ. αθροίζεται χρόνο με το χρόνο) μπορεί να προκαλέσει κάποια ήπια βλάβη, όπως ερυθημα, μέχρι πολύ πιο σοβαρή, όπως φωτογήρανση και καρκίνο του δέρματος. Τα τελευταία χρόνια έχει αυξηθεί ο καρκίνος του δέρματος παγκοσμίως, το 90% των δερματικών καρκίνων οφείλεται στην ηλιακή ακτινοβολία.
 
Τα παιδιά χρειάζονται μεγαλύτερη προσοχή στον ήλιο, γιατί έχουν λιγότερη μελανίνη από τους ενήλικες και το δέρμα τους είναι πιο ευαίσθητο. Η ποσότητα της υπεριώδους ακτινοβολίας που απορροφάται από ένα παιδί κάτω των έξι ετών είναι τρεις φορές μεγαλύτερη από την ποσότητα που απορροφάται από έναν ενήλικα.
 
Επιπλέον αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι η πρόκληση σοβαρών εγκαυμάτων κατά την παιδική ή εφηβική ηλικία αυξάνει τις πιθανότητες για εκδήλωση μιας μορφής καρκίνου του δέρματος σε μεγαλύτερη ηλικία.

 

 
Ανάλογα με το χρώμα του δέρματος των ματιών και των μαλλιών καθορίζεται ο φωτότυπος του ατόμου.
 
ΦΩΤΟΤΥΠΟΣ
ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
0
Αλβίνοι : άτομα με αλφισμό, ολικη απουσία μιας χρωστικής που καλείται μελανίνη
I
Κόκκινα μαλλιά και λευκό δέρμα καίγονται χωρίς να μαυρίζουν
II
Ξανθά μαλλιά, ανοικτόχρωμα μάτια και δέρμα καίγονται και κατόπιν μαυρίζουν ελάχιστα (βόρειοι λαοί)
III
Καστανά μαλλιά και ανοικτόχρωμο δέρμα καίγονται και μετά μαυρίζουν
IV
Σκούρα καστανά μαλλιά και σκουρόχρωμο δέρμα μαυρίζουν χωρίς να καίγονται (μεσογειακοί λαοί)
V
Μαύροι  Αφρικανοί
 
Η έκθεση στον ήλιο είναι δυνατόν να προκαλέσει ηλιακό έγκαυμα, φωτοδερματοπάθειες δηλ. αλλεργίες στον ήλιο όπως:
  • δερματίτιδα: ερυθρότητα στα εκτεθειμένα μέρη του σώματος  που συνοδεύεται από έντονο κνησμό.
  • πολύμορφο εκ φωτός ερύθημα
  • ηλιακή κνίδωση
  • φωτοαλλεργίες (λόγω κάποιας ουσίας που εφαρμόστηκε τοπικά ή λαμβάνεται από το στόμα π.χ. άρωμα, κρέμα, αντιβίωση κ.ά.)
  • καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος με αποτέλεσμα εμφάνιση έρπη.
  • Επίσης μπορεί να επιδεινώσει ή και να εμφανίσει ακμή, καθώς και  σπάνιες νόσους, όπως τις νόσους του κολλαγόνου (ερυθηματώδης λύκος κ.ά.)
Πρέπει να αναφερθεί ότι κάποιες δερματοπάθειες, όπως ψωρίαση, ατοπική δερματίτιδα κ.ά βελτιώνονται με την επίδραση του ήλιου.
 
ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΗΛΙΟ
Να χρησιμοποιείτε ΑΝΤΗΛΙΑΚΑ με SPF(sun protector factor)> 15, περίπου μισή ώρα πριν εκτεθείτε στον ήλιο και ανανεώνετε το αντηλιακό σας κάθε δυο ώρες. Χρησιμοποιείστε αντηλιακά προϊόντα, ακόμα και τις συννεφιασμένες  ή δροσερές ημέρες.
Τα αντηλιακά περιέχουν φυσικά ή χημικά φίλτρα που αντανακλούν ή  απορροφούν την υπεριώδη ακτινοβολία του ήλιου. Επιλέξτε το κατάλληλο αντηλιακό σύμφωνα με το χρώμα του δέρματός σας, τις ανάγκες σας και με τη βοήθεια του δερματολόγου σας. Το αντηλιακό φέρει ημερομηνία λήξης που δεν υπερβαίνει τα τρία έτη, καθώς και πρέπει να φυλάσσεται σε δροσερό μέρος, όχι σε υψηλές θερμοκρασίες.
Να αποφεύγετε την έκθεση στον ήλιο από τις 11π.μ – 4μ.μ
  • Να μην εκθέτετε απευθείας στον ήλιο βρέφη ηλικίας ως 6 μηνών, καθώς και μικρά παιδιά.
  • Να πίνετε συχνά νερό και χυμούς, που περιέχουν πολύτιμα θρεπτικά συστατικά και βιταμίνες.
  • Να  φοράτε απαραιτήτως γυαλιά ηλίου, καπέλο και  σκουρόχρωμα ρούχα με σχετικά χονδρή ύφανση.
  • Αν ακολουθείτε κάποια φαρμακευτική αγωγή είναι σωστό να συμβουλευτείτε το γιατρό σας σχετικά με την έκθεσή σας στον ήλιο, γιατί κάποια φάρμακα που λαμβάνονται από το στόμα ή χορηγούνται τοπικά, μπορεί να κάνουν φωτοευαισθησία προκαλώντας δερματίτιδα σε 24 ή και σε 48 ώρες μετά την έκθεση στον ήλιο.
Η υπεριώδης ακτινοβολία (UV-A και UV-B) αποτελούν  παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση καρκίνου του δέρματος
Η UV-Α προκαλεί πρόωρη γήρανση του δέρματος και επηρεάζει το ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα και η UV-B είναι υπεύθυνη για τα «ηλιακά εγκαύματα»
 
Η ΦΩΤΟΓΗΡΑΝΣΗ του δέρματος χαρακτηρίζεται από :
      Ρυτίδες
      Ευρυαγγείες
      Μελαγχρωματικές αλλοιώσεις (εφηλίδες, σμηγματορροϊκές υπερκερατώσεις)
      Απώλεια ελαστικότητας
      Λέπτυνση επιδερμίδας
      Τρίχες γκρίζες ή άσπρες και ιδιαίτερα λεπτές
 
Για να αποφευχθεί πρέπει να πάρουμε  τα ήδη αναφερθέντα μέτρα προφύλαξης:
 
Φωτοπροστασία
Εννοούμε την προστασία από το ηλιακό φως :
  • Φυσική (αποφυγή από τον ήλιο)
  • Τοπική  (αντηλιακή προστασία)

 

 
Φωτοπροστασία   (αποφυγή από τον ήλιο)
  • Σκιά : προστατεύει από UVR κατά 75%, δεν εμποδίζει UVR,αλλά τις διασκορπίζει στην ατμόσφαιρα και τις αντανακλά από τις επιφάνειες του νερού, της άμμου και του τσιμέντου.
  • Καπέλο :  γείσο >7,5 cm για ενήλικες, 6-5 cm  για τα παιδιά
  • Ρούχα : σκουρόχρωμα με χοντρή ύφανση
  • Γυαλιά ηλίου: προστατεύουν από καταρράκτη, οφθαλμικό πτερύγιο, ηλιακή κερατοπάθεια καρκίνο βλεφάρου
  • Τα παράθυρα του αυτοκινήτου εμποδίζουν 97% UVB και 37% UVA, των σπιτιών φιλτράρουν το 90% της υπεριώδους ακτινοβολίας και των Γραφείων 97,5%

 

 
Ο ήλιος μπορεί να προκαλέσει και Καρκίνο δέρματος. Αναφέρονται 3 μορφές :
 
  1. Βασικοκυτταρικός : αποτελεί την πιο συχνή μορφή καρκίνου του δέρματος (75%) και συνήθως εμφανίζεται σε περιοχές εκτιθέμενες χρόνια στην ηλιακή ακτινοβολία (πρόσωπο,τριχωτό κεφαλής, αυτιά, χέρια),προκαλεί τοπική ιστική καταστροφή, αυξάνεται με αργούς ρυθμούς και δεν δίνει μεταστάσεις. Εμφανίζεται σαν ένα μικρό οζίδιο ή πλάκα με λεπτά αγγειάκια (ευρειαγγείες) ή φέρει λέπια, ή μοιάζει σαν ελιά που είναι τραυματισμένη.
  2. Ακανθοκυτταρικός: 2-6% δίνει μεταστάσεις,(αποτελεί 20% των συνολικών περιπτώσεων πρωτοπαθούς καρκίνου του δέρματος) διηθητικό, πρωτοπαθές κακόηθες νεόπλασμα (κεφαλή, τράχηλος, άκρες χείρες ηλικιωμένων ανθρώπων) τα άτομα της λευκής φυλής με ανοικτόχρωμο δέρμα διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο.Μπορεί να αναπτυχθεί σε έδαφος ακτινικής υπερκεράτωσης. Η ακτινική υπερκεράτωση είναι δερματική βλάβη που οφείλεται στην παρατεταμένη έκθεση του ασθενούς στον ήλιο κατά τη διάρκεια της ζωής του. Οι βλάβες εντοπίζονται στις ίδιες θέσεις που εντοπίζεται και το ακανθκυτταρικό  καρκίνωμα. Παρατηρείται αλλαγή στην υφή του δέρματος, ερυθρότητα, λεπτά προσκολλημένα διαυγή λέπια.
  1. Κακόηθες Μελάνωμα: 4% όλων των καρκίνων, αποτελεί την  επιθετικότερη μορφή καρκίνου δέρματος και πολλές φορές είναι απρόβλεπτος. Η εμφάνιση του μελάνωματος είναι πολύπαραγοντική : ανοικτόχρωμο δέρμα, παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο με σοβαρά εγκαυμάτα κατά την παιδική ή εφηβική ηλικία, πολλοί σπίλοι (ελιές), οικογενειακό ιστορικό μελανώματος.
 
Έγκαιρη πρόγνωση αποτελεί την καλύτερη θεραπεία. Γι’ αυτό πρέπει μια φορά το χρόνο να επισκεπτόμαστε το δερματολόγο , ώστε να προλάβουμε κάποια τέτοια δερματική εκδήλωση. Βέβαια πρέπει και να κάνουμε αυτοεξέταση του δέρματος, η οποία αποτελεί βασική σύσταση εκ μέρους των γιατρών για την έγκαιρη διάγνωση του μελανώματος.
 
Με την αυτοεξέταση πρέπει να ελέγχουν συγκεκριμένες αλλαγές του δέρματος μας όπως :
Α. νέος σπίλος (ελιά), ο οποίος φαίνεται ανώμαλος
Β. αλλαγή στο μέγεθος, το σχήμα, το χρώμα ή τα όρια ενός σπίλου (ελιάς)
Γ. αιμορραγία ενός σπίλου (ελιάς)
Δ. μια πληγή που δεν κλείνει   
Ο καλύτερος χρόνος για να εξετάσουμε  το δέρμα μας είναι μετά από το ντους ή το μπάνιο, σε ένα καλά φωτισμένο δωμάτιο και με τη βοήθεια ενός ολόκληρου και ενός φορητού καθρέπτη.
Καλό είναι να ξεκινάμε την εξέταση πρώτα των εκ γενετής δερματικών βλαβών (σπίλων-ελιών ή άλλων κηλίδων, συγκρατώντας την εικόνα τους στην μνήμη μας.
Η εξέταση ξεκινά από το κεφάλι προς τα πόδια. Δεν πρέπει να ξεχνάμε να ελέγχουμε όλες τις περιοχές του δέρματος, συμπεριλαμβανομένης της πλάτης, του τριχωτού της κεφαλής, της περιοχής των γλουτών και της γεννητικής περιοχής.
 
Ένα χρήσιμο μνημονοτεχνικό τέχνασμα, ο κανόνας «ABCDΕ» μπορεί να μας βοηθήσει να θυμηθούμε τα ύποπτα σημεία του μελανώματος.
Α (asymmetry) : ασυμμετρία
B (border): περιφέρεια
C (color): χρώμα
D (diameter): διάμετρος της δερματικής βλάβης
Ε (evolution): εξέλιξη της βλάβης.
 
Κείμενο: Λαγογιάννη Ειρήνη Δερματολόγος–Αφροδισιολόγος,
Διδάκτωρ Πανεπ/μίου Αθηνών

Share via email

Add a Comment

You must be logged in to post a comment.